Müziğin ruh sağlığı üzerindeki yararlı etkileri binlerce yıldır bilinmektedir. Platon’dan Konfüçyüs’e ve İsrail krallarına kadar eski filozoflar müziğe dair övgülerini ifade etmiş ve stresi yatıştırmak için müziği kullanmışlardır. Askeri gruplar güven ve cesaret oluşturmak için müziği kullanırlar. Spor etkinliklerinde coşku uyandırmak için müzik kullanılır. Okul çocukları harfleri öğrenmek için müziği kullanırlar. Alışveriş merkezleri tüketicileri cezbetmek ve onları mağazada daha uzun süre tutmak için müzik çalarlar. Diş hekimleri kaygılı hastalarını sakinleştirmek için müzik çalarlar. Modern araştırmalar, müziğin ruh haline ve özgüvene iyi geldiği bilgisini desteklemektedir.
Eşsiz deneyimlerimiz sayesinde farklı müzik zevkleri ve tercihleri geliştiririz. Bu farklılıklara rağmen, müziğe bazı ortak tepkiler de veririz. Bebekler ninnilere bayılır. Annenin müzik yeteneği veya eğitimi ne olursa olsun, annenin söylediği şarkılar bebek için özellikle yatıştırıcıdır. Bazı müzik türleriyse, birileri hoşlandığını söylese bile neredeyse herkesi daha kötü hissettirir; 4 farklı türde müzik dinleyen 144 yetişkin ve genç üzerinde yapılan bir çalışmada, grunge müzik, tüm grupta, hatta sevdiklerini söyleyen gençlerde bile düşmanlık, üzüntü, gerginlik ve yorgunluk hislerinde önemli artışlara yol açmıştır. Başka bir çalışmadaysa, üniversite öğrencileri pop, rock, oldies ve klasik müziğin kendilerini daha mutlu ve iyimser, arkadaş canlısı, rahat ve sakin hissetmelerine yardımcı olduğunu bildirmiştir.
Müzik, Dikkat ve Öğrenme
Okumayı öğrenmiş herkes, bir listeyi ezberlemenin melodi ekleyerek daha kolay olduğunu bilir. Bilimsel araştırmalar, müziğin ritimle eşleştirilmesinin öğrenmeyi ve hatırlamayı arttırdığı bilgisini desteklemektedir. Müzik, dikkat sorunları olan çocuklara ve ergenlere çeşitli şekillerde yardımcı olur. İlk olarak müzik, istenen davranış için ödül olarak kullanılabilir. Örneğin, bir çocuk 10 dakika boyunca ev ödevlerine dikkatini verdiği için, 5 dakika boyunca müzik dinleme fırsatıyla ödüllendirilebilir. İkincisi, ezber yapmak gibi “sıkıcı” akademik görevlere dikkatin artırılmasına yardımcı olmak için şarkı, ritim ve dans veya hareket kullanılabilir. Enstrümantal barok müzik, dikkat ve akıl yürütmeyi geliştirmek için mükemmeldir. Öğrenciler için arka plan müziği çalmak rahatsız edici değildir. Üçüncüsü, müzik, etkinliklerin düzenlenmesine yardımcı olmak için kullanılabilir. Örneğin; bir etkinlik için bir tür müzik (çalışma), diğeri bir etkinlik için farklı bir müzik (yemek yeme) ve yatağa gitmek için üçüncü bir tür kullanılabilir. Dördüncüsü, çalışmalar sakinleştirici müziğin sosyal davranışları teşvik edebileceğini ve dürtüsel davranışları azaltabileceğini göstermektedir.
Müzik ve Kaygı
Birçok insan tanıdık müziği rahatlatıcı ve sakinleştirici bulur. Müzik kaygıyı azaltmada oldukça etkilidir; sık sık diş operasyonlarında, radyoterapide ve ameliyat öncesinde hastaların operasyonlarla ilgili kaygılarını azaltmaya yardımcı olmak için kullanılır. Müzik, yaşlılarda, yeni annelerde ve çocuklarda da kaygıyı azaltmaya yardımcı olur. Müziğin kaygıyı azaltma gücü Rogers ve Hammerstein’ın sözlerinde gösterilmiştir:
“Ne zaman korksam başımı dik tutarım
Ve mutlu bir melodi çalarım, böylece kimse korktuğumdan şüphelenmez…
Ve her zaman, melodideki mutluluk beni korkmadığıma ikna eder.”
Her türlü rahatlatıcı, sakinleştirici müzik daha sakin bir ruh haline katkıda bulunabilir. Sakinleştirici müzik bilişsel terapi ile birleştirilerek kullanıldığında, kaygıyı tek başına geleneksel terapiden bile daha etkili bir şekilde azaltabilir.
Bazı araştırmalar, beyin dalgalarını delta ve teta ritimlerine çeken stereofonik ritimleri içeren tonlardan oluşmuş özel tasarım müziklerin, kaygılı kişilerin semptomlarını bu tonları içermeyen müziklere göre çok daha azalttığını göstermiştir. Başka bir dikkat dağıtıcı unsur olmadan (araba kullanmak, yemek yapmak, konuşmak veya kitap okumak gibi) bu tarz müzikleri dinlemek oldukça faydalı olabilir.
Müzik ve Ruh Halleri
Depresyon için müzik üzerine yapılan 5 çalışmanın analizi, müzik terapisinin sadece depresif hastalar için kabul edilebilir olmadığı, aslında ruh hallerini iyileştirmeye yardımcı olduğu sonucuna varmıştır. Müziğin, kanser, yanıklar ve multipl skleroz gibi ciddi tıbbi hastalıkları olan ve aynı zamanda depresyonda olan hastalara yardım etmede yararlı olduğu kanıtlanmıştır. Müzik bu durumlara yardımcı olabiliyorsa, sevdiklerinize ve size daha olumlu duygular yaşamanızda da yardımcı olabilir.
Müzik ve Uyku
Birçok insan uykuya dalmaya yardımcı olması için yatıştırıcı müzik dinler. Bu uygulama çeşitli ortamlarda yapılan çalışmalarla desteklenmektedir. Dikkat etmeniz gereken nokta; uykuya dalmadan önce dans müziği veya marşlar gibi canlı ritimler içeren müzikler dinlemeyin. Tersine, sabah uyanmaya çalışıyorsanız, yavaş ritimler yerine hızlı tempolu müzikler tercih edebilirsiniz.
Müzik ve Stres
Antik çağlardan beri, bazı müzik türlerinin stresi hafifletmeye yardımcı olabileceği bilinmektedir. Sakinleştirici fon müziği, demanslı yaşlı huzurevi hastalarında huzursuzluğu önemli ölçüde azaltabilir ve sakinliği teşvik edebilir. Yaygın olarak seçilen müzik, stres hormonu seviyelerini düşürebilir. Öte yandan ebeveynler, özellikle yüksek ses seviyelerinde belirli müzik türlerinin strese neden olabileceğini bilirler. Belirli müzik türlerinin stresi azaltabileceğini bilmek bir şeydir; dinleyeceğiniz müzik türünü seçerken dikkatli olmak başka bir şeydir. Dinlediğiniz müzikleri, yemeğinizi ve arkadaşlarınızı seçtiğiniz kadar dikkatli seçin.
Kaynak: https://www.healthychildren.org/English/healthy-living/emotional-wellness/Pages/Music-and-Mood.aspx
